Phố Hàng Đường dài khoảng 180 mét, nối phố Hàng Ngang với phố Đồng Xuân, cắt qua ngã tư Hàng Cá-Ngõ Gạch. Tên phố gắn với mặt hàng từng được buôn bán tại đây: đường, mật và các loại bánh kẹo. Đến hôm nay, những cửa hàng đồ ngọt vẫn góp phần tạo nên nét riêng của con phố.
Phố Hàng Đường hình thành trên một đoạn đê cũ, qua địa phận các thôn Vĩnh Thái và Đông Hoa Môn Nội Tự. Gần khu vực giao với phố Hàng Cá từng có dòng sông Tô Lịch và một cây cầu bắc ngang, gọi là Cầu Đông. Bên cầu có chợ Cầu Đông, nơi diễn ra hoạt động trao đổi hàng hóa. Khi đoạn sông bị lấp và cây cầu không còn, tên Cầu Đông vẫn được lưu giữ trong tên ngôi chùa trên phố.
Cuối thế kỷ XIX, hoạt động chợ trong khu vực được tổ chức lại, gắn với sự hình thành chợ Đồng Xuân. Hàng Đường tiếp tục phát triển thành phố chuyên kinh doanh đường, mật và bánh kẹo. Thời Pháp thuộc, phố mang tên Rue du Sucre, nghĩa là phố Đường, giữ nguyên ý nghĩa của tên gọi tiếng Việt. Từ khoảng những năm 1930, các cửa hàng buôn đường mở thành dãy, thay thế nhiều cửa hàng nhỏ trước đó. Đoạn phía bắc phố tập trung những hiệu làm và bán kẹo vừng, kẹo lạc, bánh khảo, bánh đậu xanh và oản bột nếp. Các mặt hàng ấy gắn với sinh hoạt thường ngày, việc lễ bái và những dịp sum họp của gia đình. Hai mùa buôn bán nhộn nhịp nhất của phố là Tết Nguyên đán và Tết Trung thu. Những cửa hiệu như Ngọc Anh, Ngọc Dung và Tùng Hiên từng được nhiều người biết đến. Hiệu Tùng Hiên ở số 71, với hình cô tiên gảy đàn trên biển hiệu, nổi tiếng về bánh Trung thu. Tên cửa hàng và hình ảnh nhận diện cũng trở thành một phần ký ức của người mua hàng.
Bên cạnh hoạt động thương mại, Hàng Đường còn lưu giữ những không gian tín ngưỡng lâu đời. Chùa Cầu Đông có nhiều bia cổ và tượng thờ, trong đó có tượng Thái sư Trần Thủ Độ cùng Linh từ quốc mẫu Trần Thị Dung. Liền kề chùa là đình Đức Môn, thờ Ngô Văn Long, một vị tướng thời Hùng Vương theo huyền tích. Đình Vĩnh Hanh ở số 19B cũng là dấu tích của cộng đồng cư dân xưa.
Con phố còn gắn với nhà giáo, nhà nghiên cứu văn hóa Ôn Như Nguyễn Văn Ngọc. Khu nhà số 49-51 từng là địa điểm hoạt động xuất bản của ông. Những công trình sưu tầm, biên soạn của Nguyễn Văn Ngọc góp phần gìn giữ văn học dân gian và phổ biến tri thức, mở thêm một lớp lịch sử văn hóa bên cạnh câu chuyện buôn bán của phố.
Đi dọc phố Hàng Đường, quý khách có thể khám phá từ những cửa hàng đồ ngọt đến các ngôi đình, chùa và những địa điểm một thời gắn với hoạt động xuất bản. Con phố lưu giữ ký ức về một dòng sông, một khu chợ và nhiều thế hệ cư dân đã tạo nên đời sống của khu phố cổ Hà Nội.
Approximately 180 metres long, Hàng Đường Street connects Hàng Ngang with Đồng Xuân, intersecting with Hàng Cá and Ngõ Gạch. Its name preserves the legacy of the commodities once traded here - sugar, molasses and traditional confectionery. To this day, its enduring sweet shops impart a distinctive charm to the streetscape.
The street evolved along a section of an old dyke, traversing the former villages of Vĩnh Thái and Đông Hoa Môn Nội Tự. Near its junction with Hàng Cá once flowed the Tô Lịch River, spanned by a bridge known as Cầu Đông. Close by stood Cầu Đông Market, a bustling centre of exchange. Even after this section of the river was filled in and the bridge vanished, the name Cầu Đông lived on through the historic monastery located on the street.
In the late nineteenth century, local trading markets were reorganised concurrently with the establishment of Đồng Xuân Market. Hàng Đường subsequently flourished as a specialised thoroughfare dedicated to sugar, molasses and confectionery. During the French colonial period, it was officially designated as “Rue du Sucre” (Sugar Street), faithfully mirroring the meaning of its Vietnamese name.
From around the 1930s, sugar merchants established continuous rows of shops, superseding many smaller retail outlets. The northern section of the street became a hub for producing and selling traditional confections, including “kẹo vừng, kẹo lạc” (sesame and peanut brittle), “bánh khảo” (sweet pressed glutinous rice cakes), “bánh đậu xanh” (mung bean cakes) and “oản” (pyramidal votive rice cakes). These delicacies remained intimately woven into daily life, ritual offerings and family celebrations.
The two most vibrant trading seasons of the year were the Lunar New Year and the Mid-Autumn Festival. Prominent establishments such as Ngọc Anh, Ngọc Dung and Tùng Hiên were household names. Tùng Hiên, situated at No. 71 and easily recognised by its signboard depicting a celestial fairy playing a musical instrument, was especially renowned for its mooncakes. These storefront names and visual identities became deeply etched into the collective memory of generations of patrons.
Beyond its rich commercial heritage, Hàng Đường preserves several venerable places of worship. Cầu Đông Monastery houses a collection of ancient steles and sacred statues, notably those of Grand Preceptor Trần Thủ Độ and Grand Consort Trần Thị Dung, who is posthumously entitled “Linh Từ Quốc Mẫu” (Mother of the Nation). Adjacent to it stands Đức Môn Communal House, dedicated, according to legend, to Ngô Văn Long—a military general from the era of the Hùng Kings. Vĩnh Hanh Communal House at No. 19B further testifies to the enduring presence of the area’s historic communities.
The street is also closely linked to the esteemed educator and cultural scholar Ôn Như Nguyễn Văn Ngọc. No. 49–51 once served as the headquarters for his publishing ventures. Through his meticulous work in collecting and compiling traditional literature, Nguyễn Văn Ngọc contributed immensely to the preservation of folklore and the dissemination of knowledge, adding an intellectual and cultural dimension to the street’s commercial narrative.
Strolling along Hàng Đường today, visitors can uncover a rich tapestry ranging from heritage confectionery shops to sacred monasteries, communal houses and historic publishing sites. The street preserves the haunting memory of an ancient river, a vibrant market and generations of residents who helped shape the beating heart of Hanoi’s Old Quarter.
